Anı (Hatıra) Türü ve Özellikleri

Anı, bir kimsenin kendi hayatını; ayrıca, kendi devrinde tanık olduğu ya da duyduğu olayları anlattığı yazıdır.

Anı yazarı, gördüklerini ve duyduklarını aradan uzun yıllar geçtikten son­ra yazdığı için, bellek yanılmalarını önlemek amacıyla, mektuplardan, o devir­le ilgili başka yazılardan ve başka görgü tanıklarından da yararlanma yoluna gidebilir (bu noktada biyografi yazarıyla birleşir); tanınmış sanat, düşünce, bilim ve siyaset adamlarının anıları, onların hayatlarını ve devirlerini aydınlat­ması bakımından önemli belgelerdir.

Anı otobiyografi farkı: Otobiyografide yazının merke­zi doğrudan doğruya yazarın kendi hayatıdır, kendi özel duygu ve eğilimleridir; anıda ise yazar kendi hayatıyla birlikte devrini ve çevresini de anlatır; hatta ki­mi zaman kendini geriye çekip sadece çevresini anlattığı da olur.

Türk ve Dünya Edebiyatında Anı

Anı, Batı edebiyatının en yaygın türlerinden biridir. Eski Yunan edebiyatın­da Ksenophon'un Anabasis adlı eserini bunun ilk örneklerinden sayabiliriz. Batıda, Rönesans'tan bu yana, pek çok sanat ve siya­set adamı bu yolda eser vermiştir. Fransız edebiyatında Saint-Simon Rousseau, Chateaubriand… İtalyan edebiya­tında Silvio Pellico… bunların en ünlüleridir.

Türk edebiyatında anı türünün en eski örneği, Hindistan'da Moğol İmparatorluğu'nu kuran ozan ve devlet adamı Babur Şah'ın (1488-1530) Baburnâme adlı eseridir. Yeni edebiyatımızda anı türünde eserler, Tanzimat'tan sonra yazıl­maya başlanmıştır. Bu yolda yazan sanat ve düşünce adamlarımızın başlıcaları şunlardır: Ziya Paşa, Ali Suavi, Ahmet Mithat, Ebüzziya Tevfik, Muallim Na­ci, Ahmet Rasim, Halit Ziya Uşaklıgil, Hüseyin Cahit Yalçın, Ahmet İhsan Tokgöz, Halide Edip Adıvar, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Falih Rıfkı Atay, Ebubekir Hazım Tepeyran, Ruşen Eşref Ünaydın, Halikarnas Balıkçısı, Vâ-Nû, Vedat Nedim Tör, Şevket Süreyya Aydemir, Fikret Adil, Aziz Nesin…

ANI (HATIRA) ÖRNEĞİ İÇİN TIKLAYINIZ...

Yorum ekle

Güvenlik kodu
Yenile

Bu kategoriden diğerleri:

reklam-veriniz

teog turkce

lys-edebiyat-testleri-2

ygs-turkce-testleri

YUKARI